واسيلى ولاديميروويچ بارتولد ( مترجم : كريم كشاورز )

913

تركستان نامه ( تركستان در عهد هجوم مغول ) ( فارسى )

در شهر بودند مورد تعقيب و ايذا ، قرار گرفتند . صلاح الدين خواهر زادهء خرپوست را اعدام كرد . پس از دو يا سه روز امين الملك وارد شد و زمام قدرت را بدست گرفت . وى شمس الملك وزير را در قلعه حبس كرد . در آن ايام چنگيز خان سرگرم محاصرهء نصرت كوه بوده . دستجات كوچك مغول در نقاط ديگر مشغول عمليات جنگى بودند . امين الملك يكى از آن دستجات را شكست داد ( كه مركب بود از 2 تا 3 هزار نفر ) و به تعقيب آن پرداخت و صلاح الدين را در غزنه گذاشت . دربارهء وقايع بعدى مورخان اطلاعات ضد و نقيضى بدست مىدهند بنا به گفتهء جوينى غوريان از غيبت امين الملك استفاده نموده قيام كردند و صلاح الدين را كشتند . حكومت بدست دو برادر ، بنام قاضى رضى الملك و عمدة الملك كه از ترمذ آمده بودند ، افتاد . رضى الملك خويشتن را سلطان ناميد . در پشاور عدهء كثيرى خلجان و تركمنان كه از خراسان و ماوراء النهر آمده بودند گردآمدند . در رأس ايشان سيف الدين اغراق ملك قرار داشته . رضى الملك در طى پيكار با ايشان شكست خورد و مقتول گشت و بخش اعظم لشكر وى نيز نابود شد . در غزنه عمدة الملك به امارت اعلام شد . اعظم ملك پسر عماد الدين بلخى سابق الذكر ( رجوع شود به ص حدود 730 - 732 ) « 1 » و ملك شير امير كابل بر ضد او برخاستند و غوريان را گردخويش جمع كرده غزنه را اشغال نمودند . عمدة الملك در قلعهء شهر متحصن شد و پس از

--> ( 1 ) - معلوم نيست وى چگونه توانست از سرنوشتى كه پدر و برادرانش به هنگام فرار تركان خاتون از خوارزم ، دچار آن شدند احتراز كند ( نسوى ، « سيرت جلال الدين » ، متن ، 39 ؛ ترجمه ، 66 ) ظاهرا نسوى در آنجا ( متن ، 21 ؛ ترجمه 38 ) كه در ميان شاهزادگان اسير در خوارزم از ملك اعظم صاحب ترمذ نام مىبرد - وى را با برادرش اشتباه مىكند .